ข้อมูลอาชีพผู้กำกับรายการสารคดี
ผู้ทำหน้าที่ควบคุมทิศทางของเนื้อหาและการเล่าเรื่องของรายการหรือวิดีโอสั้นในรูปแบบสารคดี โดยนำเสนอเนื้อหาที่ให้ความสำคัญกับข้อเท็จจริง (Fact) เป็นหลัก

“ผู้ทำหน้าที่ควบคุมทิศทางของเนื้อหาและการเล่าเรื่องของรายการหรือวิดีโอสั้นในรูปแบบสารคดี โดยนำเสนอเนื้อหาที่ให้ความสำคัญกับข้อเท็จจริง (Fact) เป็นหลัก”
ลักษณะงาน
- ตีความเนื้อหาและการเล่าเรื่องจากโจทย์ของผู้จ้างผลิต หรือเลือกโจทย์ที่ตนเองต้องการนำเสนอ
- ค้นคว้าหาข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับเนื้อหาอย่างละเอียด ทำความเข้าใจและรวบรวมข้อเท็จจริงทั้งหมด และนำไปเขียนบทและออกแบบโครงเรื่อง วางแผนว่าประเด็นไหนจะถูกเล่าออกมาอย่างไร เพื่อให้เกิดความลื่นไหลในเนื้อหาและมีความน่าสนใจตลอดเรื่อง
- เตรียมงานถ่ายทำร่วมกับทีมโปรดิวเซอร์ ตากล้อง และฝ่ายอื่นๆ เช่น ทีมตัดต่อ ทีมเสียง
- ควบคุมและกำกับการถ่ายทำ ดูแลการถ่ายทำในแต่ละฉาก ควบคุมการถ่ายทำให้เป็นไปตามแผนและโครงเรื่องที่วางไว้
- ตัดต่อและตรวจสอบเนื้อหาหลังจากการถ่ายทำ ทำงานร่วมกับทีมตัดต่อเพื่อเรียบเรียงเนื้อหาให้เป็นไปตามโครงเรื่องที่วางไว้
- นำเสนอและปรับปรุงเนื้อหาตามข้อเสนอแนะ ตรวจสอบงานในขั้นสุดท้าย โดยนำเสนอสารคดีให้กับผู้เกี่ยวข้อง เช่น ผู้จ้างผลิต ผู้เกี่ยวข้องในเนื้อหา เพื่อตรวจสอบความถูกต้องและปรับแก้ตามข้อเสนอแนะ ก่อนส่งมอบงานอย่างสมบูร
ขั้นตอนการทำงานในวันปกติ
- 1
รับโจทย์และตีความเนื้อหาจากผู้จ้างผลิต
เช่น เจ้าของกิจการ องค์กรเอกชน หน่วยงานภาครัฐ สถานีโทรทัศน์ หรือเลือกโจทย์ที่ตนเองต้องการนำเสนอ นำมาตีความเป็นเนื้อหารายการหรือวิดีโอสั้นในรูปแบบสารคดี ทำความเข้าใจโจทย์ว่าต้องการสื่อสารข้อมูลหรือข้อเท็จจริง (Fact) ใด เพื่อกำหนดทิศทางของสารคดีว่าจะเล่าในรูปแบบใด
- 2
ค้นคว้าข้อมูล
รวบรวมข้อมูลและข้อเท็จจริงต่างๆ อย่างละเอียดเกี่ยวกับประเด็นที่ต้องการนำเสนอ ทั้งจากเอกสาร แหล่งข้อมูลออนไลน์ รวมถึงการสัมภาษณ์ผู้เกี่ยวข้องหรือผู้เชี่ยวชาญ เพื่อให้เนื้อหามีความสมบูรณ์และถูกต้องมากที่สุด
- 3
เขียนบทและวางโครงเรื่อง
กำหนดลำดับการเล่าเรื่อง การเขียนบทนี้รวมถึงการกำหนดคำถามสำหรับการสัมภาษณ์ วางโครงสร้างเนื้อหาแต่ละส่วน และวางแผนมุมกล้องและฉากต่างๆ เพื่อให้การถ่ายทำมีความต่อเนื่อง
- 4
วางแผนการถ่ายทำ
รวมถึงการกำหนดตารางการถ่ายทำ จัดเตรียมทีมงาน เช่น ทีมถ่ายทำ ทีมแสงและเสียง รวมถึงการคัดเลือกสถานที่ อุปกรณ์ที่ต้องใช้ และเตรียมความพร้อมสำหรับสิ่งที่จำเป็นอื่นๆ เช่น การขออนุญาตถ่ายทำในสถานที่เฉพาะ
- 5
ถ่ายทำ
ควบคุมและกำกับการถ่ายทำให้เป็นไปตามแผนที่วางไว้ ควบคุมมุมกล้อง การจัดองค์ประกอบภาพ และการสัมภาษณ์บุคคล รวมถึงการถ่ายบรรยากาศหรือองค์ประกอบอื่นๆ (ถ่าย Insert) เพื่อใช้ประกอบการเล่าเรื่องในรายการเพื่อทำให้เนื้อหาสมบูรณ์ขึ้น
- 6
ตัดต่อและผลิตหลังถ่ายทำ
ผู้กำกับจะทำงานร่วมกับทีมตัดต่อเพื่อเรียบเรียงเนื้อหา ตัดต่อภาพและเสียงให้สอดคล้องกันและเรียบเรียงตามโครงเรื่องที่กำหนดไว้ รวมถึงการใส่ดนตรีประกอบ (Soundtrack) เพื่อเสริมอารมณ์ ปรับแต่งสี (Color Grading) และใส่กราฟิกหรือคำบรรยายที่จำเป็น
- 7
ตรวจสอบและปรับปรุง
ตรวจสอบเนื้อหาและส่งให้ผู้จ้างผลิตหรือผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในเนื้อหารายการสารคดีร่วมตรวจสอบ เพื่อให้มั่นใจว่าผลงานที่ได้ออกมาตรงกับความต้องการและข้อเท็จจริง นอกจากนี้ยังทำการแก้ไขตามข้อเสนอแนะก่อนส่งงานฉบับสมบูรณ์
- 8
นำเสนอหรือเผยแพร่ผลงาน
ขั้นตอนสุดท้ายคือการนำเสนอผลงานให้กับผู้จ้างผลิตหรือเผยแพร่ในช่องทางที่กำหนด เช่น ทางโทรทัศน์ แพลตฟอร์มสตรีมมิง หรือสื่อออนไลน์ เพื่อให้ผู้ชมได้สัมผัสกับเนื้อหาและได้รับสารที่ต้องการสื่อสาร
เพื่อนร่วมงาน (Work Ecosystem)
บุคลิก & ทักษะของคุณตรงกับอาชีพนี้แค่ไหน?
ทำแบบประเมินเพื่อดูคะแนนความเข้ากันกับอาชีพนี้